Watersportbaan Rijnenburg

Historische kans voor sport, recreatie en cultuur op fietsafstand van de stad Utrecht

Sport, cultuur en recreatie in een royale groene omgeving. Dat past straks allemaal in Rijnenburg. Geïnspireerd op multifunctionele accommodaties als het Amsterdamse Bos schetst de Stichting Watersportbaan Midden Nederland (SWMN) een ‘groen/blauwgebied’ in de polder Rijnenburg. Daarvan kunnen jaarlijks miljoenen Utrechters en anderen gaan genieten.

De kern van de visie wordt gevormd door de multifunctionele watersportbaan:
  1. watersportbaan: een 2.250 meter lange en circa 180 meter brede roeibaan van Olympisch niveau, waarop ook kanoën, wedstrijdzwemmen en triathlononderdelen kunnen worden beoefend. De baan kan bovendien tegelijkertijd als waterbuffer dienen.
  2. recreatie: op de oevers van de watersportbaan kunnen zonaanbidders, picknickers, wandelaars en vissers terecht;
  3. landsporten: rondom de watersportbaan kunnen allerlei sportfaciliteiten een plaats vinden; een multifunctioneel paardensportcentrum, veldsporten zoals hockey en voetbal. Het gebied kan trapvelden en andere faciliteiten voor ongeorganiseerde sportactiviteiten herbergen;
  4. cultuur: daarnaast geeft het gebied unieke mogelijkheden voor culturele activiteiten zoals het creëren van een manifestatieterrein en een openluchttheater;
  5. groen: het gebied rondom de watersportbaan Rijnenburg kan - incl. de andere sport- en cultuuraccommodaties - een groenbestemming krijgen. Gelet op de ruimte, die de polder biedt, kan de omvang ervan een meer dan welkome aanvulling zijn op het tekort aan recreatief ‘groen’ in de Utrechtse regio.
Aanleiding: Merwedekanaal schiet te kort voor roeisport
Sinds begin vorige eeuw wordt er in de stad Utrecht geroeid op het Merwedekanaal. Dit roeiwater voldoet niet meer aan de moderne eisen, die gesteld worden aan veilig en verantwoord gebruik door de Utrechtse roeiverenigingen. Grootstedelijke expansiedrift rondom de Jaarbeurs en verderop het Merwedekanaal zijn een voortdurende bedreiging voor de roeisport. Evenals woonboten, nauwe bruggen, drijfafval, pleziervaart en hengelaars.

Groei roeien nu beperkt
Bovendien zitten de roeiers elkaar in de weg: topsporters en recreanten zijn tegelijkertijd op het Utrechtse ‘roeicircuit’ aangewezen. Dat alles bij elkaar is ook de reden waarom de Utrechtse roeiverenigingen zich een ledenstop hebben opgelegd en met wachtlijsten werken. Niettemin vinden er regelmatig ongelukken plaats. In plaats van de huidige 2.000 Utrechtse roeiers, is er een potentieel van meer dan 4.000 Utrechtse roeiers: jong en oud, student en burger, een aantal, dat met de stadsgroei alleen maar verder zal toenemen.

Kernsport aan handen en voeten gebonden
Daarom streeft SWMN - een initiatief van de Utrechtse roeiverenigingen - sinds 1995 naar een watersportbaan, die het Merwedekanaal ontlast. Roeien is tot kernsport van de gemeente Utrecht bestempeld. Dit wegens de vele Utrechtse medaillewinnaars bij de Olympische Spelen en wereldkampioenschappen. Door de capaciteit van de huidige trainingsfaciliteiten worden de roeiers thans beperkt in hun ambitie. Steeds vaker moet worden uitgeweken naar roeiaccommodaties in Hazewinkel (België) en zelfs op nog grotere afstanden. Het nationale trainingscentrum De Bosbaan (Amsterdam) is beperkt beschikbaar.

Multifunctionaliteit vergroot kans
Vanaf haar ontstaan heeft de SWMN ingezien, dat de nieuwe watersportbaan multifunctioneel zou moeten zijn. Dit alleen al om de kans tot de ontwikkeling ervan te vergroten. Daarom is samenwerking gezocht en gevonden binnen de Nederlandse roeisport en anderen zoals kanoërs, triathleten en langeafstandzwemmers. Contacten met andere takken van sport zijn inmiddels gelegd. Door het op vernuftige wijze combineren van noodzakelijke randvoorwaarden
als ontsluitingswegen, parkeerterreinen, fietsenstallingen, horecafaciliteiten wordt de (financiële) haalbaarheid van de Rijnenburgbaan & bos dichterbij gebracht. Een dergelijke opzet is te vergelijken met het Amsterdamse Bos, waarvan de kern wordt gevormd door de Bosbaan. Vier miljoen mensen (!) brengen aan het Amsterdamse Bos jaarlijks een bezoek.

Watersportbaan beperkt ‘natte voeten’
Omdat het waterpeil in de watersportbaan mag fluctueren, speelt het een essentiële rol bij de waterberging, die noodzakelijk is om de woningbouw in Rijnenburg hoe dan ook te kunnen realiseren. Rijnenburgbaan & bos past binnen gemeentelijk en provinciaal beleid
Bij de gemeenteraadsverkiezingen hebben verschillende Utrechtse politieke partijen de ondersteuning voor de watersportbaan expliciet beschreven in hun verkiezingsprogramma. Het collegeprogramma ‘Utrecht voor elkaar’ biedt talrijke aanknopingspunten voor de ontwikkeling van de Rijnenburgbaan & bos: ‘schoon en groen’, ‘stadspromotie’, ‘jeugd en welzijn’, ‘cultuur’, ‘sport’ etc. etc. Ook het coalitieprogram van de provincie meldt het streven naar groene recreatiegebieden rond woongebieden en ziet (breedte)sport als een bindende factor in de samenleving. Verder staat men open voor inbreng van betrokken inwoners.

Eenmalige laatste én gouden kans
In de nabijheid van Utrecht is nergens anders dan in de polder Rijnenburg ruimte voor een roeibaan (2250 bij 180 meter, minimaal circa drie meter diep). Binnenkort staat de Utrechtse politiek voor een cruciale keuze: wordt er bij de contourenschets van de polder Rijnenburg rekening gehouden met de mogelijkheid om een watersportbaan aan te leggen? De regio Utrecht ontbeert grote groen/blauwe recreatiegebieden. De ruimte in Amelisweerd (‘filewandelen’) en de faciliteiten in de ondiepe Maarsseveense Plassen zijn voorbeelden van de druk op de beperkte beschikbare ruimte. Samen met de breedst denkbare lagen uit de Utrechtse bevolking willen de roeiers de gouden mogelijkheid grijpen om Utrecht voor elkaar mooier te maken. Daarom wil de SWMN graag alle andere krachten binnen de stad mobiliseren om die kans optimaal te benutten.


Meer weten?
Bestuur:
Rik Vos - voorzitter
Prins Hendrikweg 5
3991 BS Houten
tel. 030-6343092 / 06-48712514
email deroodevos@hetnet.nl

Willem van Schelven - secretaris
Marislaan 9
3582 HD Utrecht
tel. 030-2513173 / 06-26142609
email w.van.schelven@inter.nl.net